Giải đáp những câu hỏi thường gặp về cong vẹo cột sống

Khi phát hiện con mắc chứng cong vẹo cột sống, không ít phụ huynh bối rối không biết nên bắt đầu từ đâu. Đây là bệnh lý ngày càng phổ biến ở giới trẻ, tiềm ẩn các biến chứng về sức khỏe như đau lưng mãn tính, khó thở hay hạn chế tầm vận động do chèn ép rễ thần kinh xuất phát từ tủy sống. Vì vậy nguyên tắc quan trọng nhất là phát hiện và can thiệp càng sớm càng tốt. Phác đồ cụ thể sẽ do bác sĩ chỉ định dựa trên đường cong, độ cong và độ tuổi thực tế của từng trẻ, phụ huynh không nên tự ý lựa chọn phương pháp điều trị theo cảm tính.

Việc mặc một hay hai áo nẹp — thường gọi là áo ngày và áo đêm — hoàn toàn phụ thuộc vào kết quả thăm khám cụ thể. Vị trí đường cong, độ cong, độ tuổi và mức độ cốt hóa xương của từng bệnh nhân sẽ quyết định phác đồ phù hợp nhất để việc điều trị đạt hiệu quả nhanh và an toàn nhất.

Một câu hỏi khác thường gặp là tại sao không thể làm áo nẹp một lần duy nhất cho cả quá trình điều trị. Có ba lý do chính: thứ nhất, cơ thể trẻ vẫn tiếp tục phát triển về khung xương, chiều cao và cân nặng trong suốt thời gian điều trị; thứ hai, khi đường cong đã cải thiện, hình dạng cột sống thực tế đã khác nhiều so với lúc lấy khuôn ban đầu; thứ ba, áo nẹp tác động bằng lực cơ học nên sau một thời gian sử dụng, lực nắn cũng cần được hiệu chỉnh lại cho phù hợp. Thông thường, khi trẻ lớn khiến áo chật hoặc khi độ cong đã cải thiện được khoảng 50% trở lên so với ban đầu, đó là tín hiệu cho thấy cần làm áo mới.

Nhiều phụ huynh cũng thắc mắc vì sao cột sống đã thẳng trên phim chụp mà vẫn phải tiếp tục mặc áo nẹp. Cột sống được giữ vững nhờ một hệ thống dây chằng chạy dọc chiều dài cột sống cùng hàng trăm cơ lớn nhỏ đan xen thành nhiều lớp. Trong quá trình điều trị, áo nẹp tác động một lực cơ học đều đặn mỗi ngày để làm mềm cơ và dây chằng, đưa cột sống về thẳng từ từ; và cũng giống như việc uốn thẳng cột sống cần nhiều năm, bản thân cột sống sau khi thẳng cũng cần một khoảng thời gian tương ứng để ổn định và thích nghi hoàn toàn. Bởi vậy, ngay cả khi đã đủ điều kiện cai áo, người bệnh vẫn nên duy trì mặc áo thêm ít nhất một năm để bảo dưỡng, sau đó tiếp tục có giai đoạn nghỉ ngơi, vận động nhẹ nhàng và tránh các môn thể thao đối kháng mạnh trong ít nhất một năm nữa, nhằm tránh đường cong bị kích thích và tái phát nếu quy trình cai áo không được tuân thủ đúng.